Svenskt-grekiskt lexikon Linder & Walberg 1862

Rätt

subst.,
1)
det af lag (sedlig l. polit.) bestämda, τὸ δίκαιον. δίκη, ἡ. τὸ ὅσιον (gudomlig). τὰ ὅσια καὶ δίκαια (gudomlig o. msklig r.). θέμις, ἡ (bl. i nom. o. acc., gm gammalt bruk helgad r.). τὰ νομιζόμενα o. τὸ νόμιμον (gm positiv lag l. plägsed stadgad r.). τὸ εἰκός (ss. m. rättskänslan öfverensstämmande).
mot all r., παρὰ πάντα τὰ δίκαια.
mot r. o. billighet, παρὰ τὸ εἰκός.
m. r., δίκῃ. ἐν, σὺν δίκῃ. μετὰ δίκης. δικαίως. εἰκότως. κατὰ τὸ εἰκός. προσηκόντως. ἐκ τῶν δικαίων.
efter r. o. billighet, δικαίως καὶ προσηκόντως.
m. full r., καὶ πάνυ προσηκόντως. λόγῳ τῷ δικαιοτάτῳ.
förvrida r., στρεψοδικεῖν.
skipa r., δικάζειν. δικαιοδοτεῖν (Sedn.). κρίνειν.
söka r., (δια)δικάζεσθαι.
anse, fordra ss. r., ἀξιοῦν. δικαιοῦν.
2)
rättighet, befogenhet, δίκαιον, τό. ἐξουσία, ἡ.
ha r. att göra ngt, δίκαιον εἶναι l. ἐξουσίαν ἔχειν ποιεῖν τι.
ha r. öfver ngt, ἐξουσίαν ἔχειν τινός. κρατεῖν τινος.
få, skaffa sig (sin) r., τὰ δίκαια λαμβάνειν. τῶν δικαίων τυγχάνειν l. ἀπολαύειν. νικᾶν (f. rätta).
göra gäldande sin r., δικαιοῦν.
efterskänka ngt af sin r., ὑφίεσθαί τι τῶν ἑαυτοῦ δικαίων.
försvara sin r., δικαιολογεῖσθαι (πρός τινα, mot ngn).
försvaret, δικαιολογία, ἡ.
låta ngn få sin r., τὰ δίκαια δρᾶν l. ποιεῖν περί l. πρός τινα.
kränka ngns r., ἀδικεῖν τινα.
ha lika r. m. ngn, τὸ ἴσον ἔχειν τινί. τῶν ἴσων μετέχειν τινί.
lika r. i borgerligt afs., ἰσονομία, ἡ.
lika r. att tala, ἰσηγορία, ἡ.
3)
positiva lagar, νόμος, ὁ. νόμοι, οἱ. τὰ περὶ τοὺς νόμους. τὰ νόμιμα.
så bjuder r:n, οὕτω κελεύουσιν οἱ νόμοι.
efter r. (o. lag), νόμῳ. κατὰ νόμον. σὺν νόμῳ. νόμῳ καὶ δίκῃ.
mot r., παρὰ νόμον.
handla mot r., παρανομεῖν. ἀδικεῖν.
4)
domstol, δικαστήριον, τό. δικασταί, οἱ. κριταί, οἱ.
draga ngt f. rätta, ἀναφέρειν τι πρὸς τοὺς δικαστάς.
draga ngn inför r:a, ἄγειν τινὰ πρὸς τοὺς δικαστάς. εἰσάγειν τινὰ εἰς τοὺς δικαστάς l. εἰς τὸ δικαστήριον. ὑπάγειν τινά. jfr Anklaga, Instämma.
inställa sig f. r:a, παραγίγνεσθαι l. παρεῖναι ἐν τοῖς δικασταῖς. δίκην ὑπέχειν. εἰς κρίσιν καταστῆναι. ἀπαντᾶν πρὸς τὴν δίκην.
uppträda inför r:a, ἀναβαίνειν, εἰσελθεῖν, βαδίζειν εἰς τὸ δικαστήριον.
stå f. r:a, κρίνεσθαι. (δια)δικάζεσθαι.
tala inför r:a, ἐν τοῖς δικασταῖς λόγους ποιεῖσθαι.
bistå ngn inför r:a, συνδικεῖν, συνηγορεῖν, συνειπεῖν τινι. jfr Försvara.
5)
mat-r., ἔδεσμα, τό. ὄψον, τό. βρῶμα, τό.
de framsatta r:rna, τὰ παρακείμενα ὄψα.
Linder & Walberg 1862, s. 365